Σας παίρνει ο ύπνος μόλις ακουμπάτε το μαξιλάρι, αλλά ξυπνάτε 10 ώρες αργότερα και νιώθετε κουρασμένοι;
Ο υπερβολικός ύπνος είναι μια διαταραχή που χαρακτηρίζεται από υπερβολική υπνηλία κατά τη διάρκεια της ημέρας, ακόμη και μετά από 10 ή περισσότερες ώρες ύπνου τη νύχτα.
“Ο υγιεινός ύπνος περιλαμβάνει τρία σημαντικά πράγματα: Το ένα είναι το πόσες ώρες κοιμάσαι, το δεύτερο είναι η ποιότητα του ύπνου και το τρίτο είναι το κατά πόσο σταθερό πρόγραμμα ύπνου έχετε.
Εάν κοιμάστε περισσότερες από εννέα ώρες τη νύχτα και δεν αισθάνεστε ανανεωμένοι, μπορεί να υπάρχει κάποιο υποκείμενο ιατρικό πρόβλημα”, λέει η δρ. Marishka Brown, ειδική σε θέματα ύπνου στο Εθνικό Ινστιτούτο Υγείας των ΗΠΑ (NIH).
Οι ατομικές ανάγκες ύπνου μπορεί να διαφέρουν ανάλογα με την ηλικία και άλλους παράγοντες, όπως τυχόν ασθένεια, το άγχος ή τα επίπεδα φυσικής δραστηριότητας. Οι ειδικοί γενικώς συνιστούν στους μαθητές να κοιμούνται 9 ώρες τη νύχτα και οι έφηβοι να κοιμούνται 8 έως 10 ώρες. Οι ενήλικες μπορεί να χρειαστούν μόνο 7 ώρες.
Για μερικούς ενήλικες, όμως, είναι φυσιολογικές οι 10-12 ώρες ύπνου τη νύχτα και όχι λόγω ιατρικής πάθησης, αλλά λόγω της φυσικής βιολογικής τους προδιάθεσης.
Γιατί κοιμάμαι τόσο πολύ;
Μπορεί να χρειαστείτε περισσότερο ύπνο από το συνηθισμένο για τους ακόλουθους φυσικούς λόγους:
αύξηση της φυσικής δραστηριότητας
άγχος
jet lag
κατά τη διάρκεια και αμέσως μετά από ασθένεια ή χειρουργική επέμβαση
Ψυχική υγεία
Οι παθήσεις ψυχικής υγείας, όπως η κατάθλιψη, μπορούν επίσης να προκαλέσουν υπερβολικό ύπνο. Παρατηρείται στο 15% των ατόμων με κατάθλιψη, σύμφωνα με την Michelle Drerup, από το Κέντρο Διαταραχών Ύπνου της Cleveland Clinic.
Διαταραχές ύπνου
Οι διαταραχές ύπνου, όπως η άπνοια ύπνου και η ναρκοληψία, μπορούν επίσης να προκαλέσουν υπερβολικό ύπνο:
Η υπνική άπνοια (αλλεπάλληλες διακοπές της αναπνοής κατά τη διάρκεια του ύπνου) είναι μια κοινή αιτία υπερβολικού ύπνου.
Τα άτομα με ναρκοληψία μπορεί ξαφνικά να αποκοιμηθούν χωρίς προειδοποίηση και μπορεί να εμφανίσουν υπερβολική υπνηλία κατά τη διάρκεια της ημέρας και κατακερματισμένο νυχτερινό ύπνο.
Εάν πιστεύετε ότι μπορεί να έχετε κάποια διαταραχή ύπνου, οι ειδικοί συνιστούν να συμβουλευτείτε τον γιατρό σας και να υποβληθείτε ενδεχομένως σε μια μελέτη ύπνου.
Διατροφή
Οι διατροφικοί παράγοντες μπορεί επίσης να παίζουν ρόλο στον υπερβολικό ύπνο. Για παράδειγμα, πρόσφατη έρευνα συνέδεσε τα χαμηλά επίπεδα βιταμινών του συμπλέγματος Β με τον υπερβολικό ύπνο. Και η κατάχρηση ουσιών (π.χ. αλκοόλ ή κάπνισμα) συνδέεται επίσης με τον υπερβολικό ύπνο, όπως και η παχυσαρκία.
Φάρμακα
Τέλος, η λήψη ή η απόσυρση από ορισμένα φάρμακα μπορεί να σας προκαλέσει υπερβολικό ύπνο. Τα φάρμακα που μπορούν να προκαλέσουν κόπωση περιλαμβάνουν:φάρμακα για την αλλεργία
αντικαταθλιπτικά
φάρμακα για το άγχος
χάπια για την αρτηριακή πίεση
μυοχαλαρωτικά
οπιοειδή
φάρμακα κατά της κρίσης ή επιληψίας
φάρμακα για το Πάρκινσον
θεραπείες για τον καρκίνο
Ποτέ μην κοιμάσαι έτσι γιατί μπορεί να προκαλέσει θάνατο
Όταν μιλάμε για υγιεινές συνήθειες, συνήθως σκεφτόμαστε τη διατροφή, την άσκηση και το άγχος.
Όμως υπάρχει κάτι ακόμη που επηρεάζει την υγεία μας κάθε βράδυ, χωρίς να το προσέχουμε ιδιαίτερα: η στάση που κοιμόμαστε.
Μπορεί να φαίνεται ασήμαντο, αλλά ο τρόπος που κοιμάσαι επηρεάζει τη σπονδυλική στήλη, την πέψη και την αναπνοή σου.
Ας δούμε γιατί η στάση ύπνου είναι σημαντική και πώς μικρές αλλαγές μπορούν να σε βοηθήσουν να κοιμάσαι και να νιώθεις καλύτερα.
Γιατί έχει σημασία η στάση ύπνου
Περίπου το ένα τρίτο της ζωής μας το περνάμε στον ύπνο. Δηλαδή πολλές ώρες με το σώμα μας στην ίδια θέση.
Η κακή στάση ύπνου μπορεί με τον καιρό να προκαλέσει πόνους, πίεση στα νεύρα και κακή κυκλοφορία του αίματος.
Αν κοιμάσαι σε λάθος στάση, μπορεί να ξυπνάς κουρασμένος, πιασμένος ή με πόνους, ακόμα κι αν έχεις κοιμηθεί αρκετές ώρες.
Οι χειρότερες στάσεις ύπνου
1. Ύπνος μπρούμυτα
Μπορεί να φαίνεται άνετος, αλλά είναι από τις χειρότερες στάσεις.
Ο λαιμός γυρίζει στο πλάι για να αναπνεύσεις
Η σπονδυλική στήλη δεν είναι στη σωστή θέση
Πιέζεται η μέση
Με τον καιρό μπορεί να προκαλέσει πόνους στον αυχένα, στη μέση και πονοκεφάλους.
2. Ύπνος με τα χέρια πάνω από το κεφάλι
Όταν κοιμάσαι με τα χέρια ψηλά ή κάτω από το μαξιλάρι, μπορεί να κόβεται η κυκλοφορία του αίματος και να πιέζονται τα νεύρα.
Το μούδιασμα ή το «τσίμπημα» στα χέρια είναι σημάδι ότι αυτή η στάση δεν σου κάνει καλό. Μπορεί επίσης να δημιουργήσει πρόβλημα στους ώμους.
3. Πολύ κουλουριασμένη εμβρυϊκή στάση
Ο ύπνος στο πλάι είναι καλός, αλλά όταν κουλουριάζεσαι πολύ, μπορεί να δημιουργηθεί πρόβλημα.
Προτεινόμενο Άρθρο
Δύσκολες ώρες για την Κατερίνα Καινούργιου
Δυσκολεύει η βαθιά αναπνοή
Πιέζεται ο αυχένας και η μέση
Μειώνεται η ευλυγισία με τον καιρό
Καλύτερα να κοιμάσαι στο πλάι με ελαφρώς λυγισμένα γόνατα.
Η καλύτερη στάση ύπνου: Αριστερό πλάι
Οι ειδικοί λένε ότι το αριστερό πλάι είναι η πιο υγιεινή στάση, γιατί:
Βοηθά την πέψη
Βελτιώνει την κυκλοφορία του αίματος
Μειώνει την καούρα και την παλινδρόμηση
Ξεκουράζει τη σπονδυλική στήλη
Βοηθά την αναπνοή, ειδικά αν ροχαλίζεις ή έχεις υπνική άπνοια
Αν δεν έχεις συνηθίσει, ένα μαξιλάρι σώματος μπορεί να σε βοηθήσει.
Ποτέ μην κοιμάσαι έτσι γιατί μπορεί να προκαλέσει θάνατο
Ο ύπνος σε λάθος στάση, ειδικά μπρούμυτα ή ανάσκελα μετά από αλκοόλ, βαριά φαγητά ή όταν είσαι άρρωστος, μπορεί σε σπάνιες αλλά επικίνδυνες περιπτώσεις να οδηγήσει σε απόφραξη των αεραγωγών ή εισρόφηση εμετού, δηλαδή να περάσουν υγρά στους πνεύμονες και να προκληθεί ασφυξία.
Αν το κεφάλι είναι γυρισμένο αφύσικα, ο λαιμός πιέζεται, η αναπνοή δυσκολεύει και το σώμα μπορεί να μην «ξυπνήσει» έγκαιρα για να αντιδράσει, ιδιαίτερα όταν υπάρχει μέθη, καταστολή, έντονη κόπωση ή υπνική άπνοια. Γι’ αυτό οι ειδικοί προειδοποιούν: η στάση ύπνου δεν είναι αθώα και σε ευάλωτες συνθήκες μπορεί να γίνει μοιραία.
Απλές συμβουλές για καλύτερο ύπνο
Μικρές αλλαγές κάνουν μεγάλη διαφορά:
Χρησιμοποίησε σωστό μαξιλάρι, ώστε το κεφάλι να είναι ίσιο με την πλάτη
Αν κοιμάσαι στο πλάι, βάλε μαξιλάρι ανάμεσα στα γόνατα
Πρόσεξε το στρώμα σου — ούτε πολύ μαλακό ούτε πολύ σκληρό
Απόφυγε τις οθόνες πριν τον ύπνο, γιατί το μπλε φως χαλάει τον ύπνο
Κράτα το δωμάτιο δροσερό, ήσυχο και σκοτεινό
Συμπέρασμα
Η στάση ύπνου δεν είναι απλώς συνήθεια — είναι σημαντική για την υγεία.
Μπορεί να μειώσει τους πόνους, να βελτιώσει την πέψη και την αναπνοή και να σε κάνει να νιώθεις καλύτερα κάθε μέρα.
Απόψε πριν κοιμηθείς, σκέψου: Είμαι άνετα; είναι το σώμα μου σωστά στηριγμένο; μήπως μια άλλη στάση θα μου έκανε καλό;
