Κάθε λίγο, μια νέα τάση ευεξίας «κατακλύζει» τα μέσα κοινωνικής δικτύωσης, με τους influencers να υποστηρίζουν διαρκώς νέες ιδέες και τους followers να ακολουθούν το παράδειγμά τους. Κάπως έτσι, προέκυψε και η «μόδα» που προτείνει να πίνετε ένα σφηνάκι ελαιόλαδο κάθε πρωί. Το ελαιόλαδο αποτελεί κυρίαρχο συστατικό σε πολλές κουζίνες και κυρίως στη μεσογειακή, επομένως η προώθησή του ως «υγρό χρυδάφι» δεν είναι μια καινούρια ιδέα. Η κατανάλωσή του, όμως, το πρωί με άδειο στομάχι, σε σφηνάκι παρουσιάζεται για πρώτη φορά. Το τελετουργικό έχει υιοθετηθεί με ενθουσιασμό από διασημότητες και influencers, οι οποίοι ισχυρίζονται ότι αυτό το απλό «κόλπο» αυξάνει την ενέργεια, περιορίζει τις λιγούρες, βελτιώνει την πέψη και ενισχύει την υγεία του δέρματος και των μαλλιών.
Γιατί το ελαιόλαδο έχει γίνει εμμονή για την ευεξία
Πέρα από την ευχάριστη γεύση του, το ελαιόλαδο επαινείται για τα οφέλη του στην υγεία: Μεταξύ άλλων, υποστηρίζει τη λειτουργία της καρδιάς, μειώνει τις φλεγμονές και βελτιώνει τα επίπεδα χοληστερόλης. Το εξαιρετικό παρθένο ελαιόλαδο είναι πλούσιο σε μονοακόρεστα λίπη -ιδιαίτερα ελαϊκό οξύ- καθώς και σε αντιοξειδωτικά, όπως πολυφαινόλες, βιταμίνη Ε και ελαιοκανθάλη, ενώσεις ευεργετικές για τη μείωση των φλεγμονών, τη βελτίωση της υγείας του εντέρου και την προστασία από χρόνιες ασθένειες, συμπεριλαμβανομένων των καρδιακών παθήσεων και της άνοιας. Ορισμένες μελέτες υποδηλώνουν ακόμη ότι ορισμένες πολυφαινόλες μπορεί να έχουν αναλγητικά αποτελέσματα συγκρίσιμα με αυτά των ήπιων αντιφλεγμονωδών φαρμάκων.
Τα πιθανά οφέλη για την υγεία
Οι υποστηρικτές αυτής της τάσης επισημαίνουν διάφορα πιθανά οφέλη:
Καρδιαγγειακή υγεία: Τα υγιεινά λιπαρά του ελαιόλαδου συμβάλλουν στη μείωση της LDL «κακής» χοληστερόλης και την υποστήριξη της καρδιαγγειακής υγείας.
Εντερική υγεία: Έρευνες δείχνουν ότι το ελαιόλαδο θρέφει το βλεννογόνο του εντέρου και προάγει τα ωφέλιμα βακτήρια, ανακουφίζοντας ενδεχομένως από το φούσκωμα και τη δυσκοιλιότητα.
Αντιφλεγμονώδης δράση: Τα αντιοξειδωτικά που περιέχονται στο ελαιόλαδο καταπολεμούν τις φλεγμονές σε όλο το σώμα.
Κορεσμός: Τα λίπη επιβραδύνουν την πέψη, γεγονός που εξηγεί ενδεχομένως γιατί ορισμένοι άνθρωποι αισθάνονται πιο χορτάτοι για μεγαλύτερο χρονικό διάστημα μετά την κατανάλωση ελαιολάδου.
Ωστόσο, το ελαιόλαδο είναι επίσης πλούσιο σε θερμίδες. Δύο κουταλιές της σούπας περιέχουν περίπου 238 θερμίδες και 28 γραμμάρια λίπους. Σε διάστημα 2 εβδομάδων, αυτό αντιστοιχεί σε περισσότερες από 3.000 επιπλέον θερμίδες, θέτοντας ένα σημαντικό ερώτημα: Τα οφέλη υπερτερούν των συνεπειών;
Το πείραμα των 2 εβδομάδων
Η Lynsey Hope, ρεπόρτερ του Women’s Health, έκανε το πείραμα των δύο εβδομάδων και παρουσίασε τα αποτελέσματά της:
➤ Πρώτη εβδομάδα: Δύσκολη αρχή
Η είδηση της ημέρας
Της Σταυροπροσκυνήσεως αύριο: Τι πρέπει να κάνουν σήμερα οι πιστοί για να μην χάσουν την…
Ακολουθώντας τις συμβουλές του TikTok, η Hope κατανάλωνε δύο κουταλιές της σούπας κάθε πρωί με άδειο στομάχι. Επέλεξε ένα υψηλής ποιότητας εξαιρετικό παρθένο ελαιόλαδο, με πιπεράτη γεύση, που συχνά θεωρείται ένδειξη υψηλής περιεκτικότητας σε πολυφαινόλες. Όπως λέει, «παρά τη διαχειρίσιμη γεύση, η εμπειρία δεν ήταν ευχάριστη. Ένιωθα ναυτία, ελαφριά ζάλη και δυσκολευόμουν με τις συνηθισμένες μου προπονήσεις. Οι πόθοι για ξηρά τρόφιμα έγιναν συχνότεροι και μέχρι το τέλος της πρώτης εβδομάδας, η δυσφορία δεν είχε υποχωρήσει πλήρως».
➤ Δεύτερη εβδομάδα: Μια αλλαγή που έκανε όλη τη διαφορά
Ψάχνοντας περισσότερα για την τάση, η Hope διαπίστωσε ότι υπάρχουν ελάχιστα επιστημονικά στοιχεία που να υποστηρίζουν ότι το ελαιόλαδο πρέπει να καταναλώνεται με άδειο στομάχι. Έτσι, από την όγδοη μέρα, ξεκίνησε να το καταναλώνει μετά το πρωινό. Η αλλαγή ήταν άμεση. Η ναυτία εξαφανίστηκε και, μέσα σε λίγες μέρες, η πέψη της βελτιώθηκε αισθητά. Μέχρι το τέλος της δεύτερης εβδομάδας, ένιωθε να έχει περισσότερη ενέργεια και λιγότερη πείνα μεταξύ των γευμάτων.
Επιπλέον, ήρθε αντιμέτωπη με 4 απροσδόκητα αποτελέσματα:
Λιγότερες λιγούρες: Έτρωγε πολύ λιγότερα σνακ και ένιωθε χορτάτη για μεγαλύτερα διαστήματα.
Βελτίωση του δέρματος και των μαλλιών: Το δέρμα της φαινόταν πιο ενυδατωμένο και τα μαλλιά της πιο υγιή.
Καμία αύξηση βάρους: Παρά τις επιπλέον θερμίδες, ο αριθμός στη ζυγαριά δεν άλλαξε.
Πιθανή ενίσχυση του ανοσοποιητικού συστήματος: Παρά το γεγονός ότι εκτέθηκε σε παθογόνα, παρέμεινε υγιής.
Τελικά, πρέπει να πίνετε ελαιόλαδο καθημερινά;
Οι διαιτολόγοι συμφωνούν γενικά ότι το ελαιόλαδο είναι ασφαλές σε μέτρια ποσότητα, αν και τα άτομα που έχουν δυσκολία στην πέψη των λιπών πρέπει να το καταναλώνουν με προσοχή. Η ποιότητα έχει επίσης σημασία – το εξαιρετικό παρθένο ελαιόλαδο διαθέτει τα υψηλότερα επίπεδα ευεργετικών συστατικών.
Προτεινόμενο Άρθρο
Συντάξεις: Ανατροπή με τις περικοπές – Το νέο σχέδιο
Εν κατακλείδι, δεν χρειάζεται να πίνετε σκέτο ελαιόλαδο για να αποκομίσετε τα οφέλη του. Η γενναιόδωρη χρήση του σε σαλάτες, λαχανικά ή σε συνδυασμό με ολόκληρα τρόφιμα, όπως οι ελιές, μπορεί να προσφέρει παρόμοια οφέλη, με επιπλέον φυτικές ίνες και απόλαυση.
Τεράστια ανατροπή με την τιμή στο ελαιόλαδο
Η απότομη πτώση τιμών φέρνει ανάσα στα νοικοκυριά, αλλά πιέζει ασφυκτικά τους παραγωγούς σε μια αγορά γεμάτη αποθέματα και φθηνές εισαγωγές.
Μέσα σε ελάχιστο χρονικό διάστημα, το ελαιόλαδο διένυσε μια διαδρομή που δύσκολα συναντά κανείς σε βασικό διατροφικό προϊόν. Από σύμβολο ακρίβειας και «πολυτέλειας» για το ελληνικό τραπέζι, επιστρέφει σταδιακά σε τιμές που θυμίζουν παλιότερες εποχές. Στα ράφια των σούπερ μάρκετ η εικόνα είναι πλέον ξεκάθαρη: τα καρτελάκια αλλάζουν, οι προσφορές πληθαίνουν και ο καταναλωτής ανασαίνει.
Η ανακούφιση αυτή, ωστόσο, έχει και μια σκοτεινή πλευρά. Την ώρα που οι τιμές πέφτουν, οι Έλληνες παραγωγοί βλέπουν τα έσοδά τους να συρρικνώνονται, παρότι η φετινή παραγωγή είναι μειωμένη. Το παράδοξο εξηγείται από τις διεθνείς ισορροπίες, που αποδεικνύονται ισχυρότερες από τα εγχώρια δεδομένα και καθορίζουν τις εξελίξεις σε όλη τη Μεσόγειο.
Καθοριστικό ρόλο παίζει η μαζική είσοδος φθηνού ελαιολάδου από τρίτες χώρες, με πρωταγωνιστές την Τυνησία και την Τουρκία. Οι ποσότητες που φτάνουν στην ευρωπαϊκή αγορά είναι μεγάλες και οι τιμές ιδιαίτερα ανταγωνιστικές, δημιουργώντας μια ασφυκτική πίεση σε όλη την αλυσίδα. Το αποτέλεσμα είναι μια αγορά που «πλημμυρίζει» από προϊόν, ανεξαρτήτως της εγχώριας παραγωγής.
Στην ίδια κατεύθυνση λειτουργούν και τα αποθέματα που διατηρήθηκαν από την προηγούμενη χρονιά. Πολλοί παραγωγοί επέλεξαν να κρατήσουν ποσότητες, ελπίζοντας σε καλύτερες τιμές. Όταν όμως το διεθνές περιβάλλον γύρισε απότομα, τα αποθέματα αυτά μετατράπηκαν σε βαρίδι, εμποδίζοντας οποιαδήποτε ανοδική αντίδραση.
Στον παγκόσμιο «χάρτη» του ελαιολάδου, τον τόνο συνεχίζει να δίνει η Ισπανία. Ως ο μεγαλύτερος παραγωγός διεθνώς, καθορίζει τις τιμές αναφοράς για όλους. Αυτή την περίοδο, το εξαιρετικό παρθένο ελαιόλαδο εκεί κινείται σε επίπεδα που δύσκολα αφήνουν περιθώρια διαφοροποίησης στις υπόλοιπες χώρες, συμπαρασύροντας και την ελληνική αγορά.
Η πίεση αυτή αποτυπώνεται έντονα στις τιμές παραγωγού. Εκεί που στην αρχή της σεζόν οι συμφωνίες έκλειναν κοντά στα 8 ευρώ το κιλό, σήμερα οι περισσότερες πράξεις κινούνται αισθητά χαμηλότερα. Για πολλούς ελαιοπαραγωγούς, τα επίπεδα αυτά δεν επαρκούν ούτε για την κάλυψη του αυξημένου κόστους καλλιέργειας, ενέργειας και εργατικών, πόσο μάλλον για να αφήσουν καθαρό εισόδημα.
Την ίδια στιγμή, η κατανάλωση δεν επανέρχεται με την ταχύτητα που θα περίμενε κανείς. Τα χρόνια της ακρίβειας ανάγκασαν πολλά νοικοκυριά να στραφούν σε εναλλακτικά φυτικά έλαια και η επιστροφή στο ελαιόλαδο γίνεται σταδιακά. Η ζήτηση, λοιπόν, παραμένει συγκρατημένη, ενώ ο ανταγωνισμός από εισαγόμενα προϊόντα χαμηλής τιμής εντείνεται.
Για τον καταναλωτή, η εικόνα στο ράφι είναι σαφώς καλύτερη. Τα επώνυμα εξαιρετικά παρθένα ελαιόλαδα, που μέχρι πρόσφατα θεωρούνταν απλησίαστα, πωλούνται πλέον αισθητά φθηνότερα, με τις προσφορές να κατεβάζουν ακόμα περισσότερο τον πήχη. Αντίστοιχη είναι η εικόνα και στο απλό ελαιόλαδο, όπου οι τιμές έχουν υποχωρήσει σημαντικά σε σχέση με την περσινή χρονιά.
Στελέχη της αγοράς εκτιμούν ότι η μεγάλη πτώση έχει ολοκληρωθεί και πως το επόμενο διάστημα θα υπάρξει σταθεροποίηση. Σύμφωνα με τα στοιχεία του Διεθνές Συμβούλιο Ελαιολάδου, η παγκόσμια παραγωγή παραμένει υψηλή, γεγονός που περιορίζει τις πιθανότητες νέας ανόδου. Για τα νοικοκυριά, αυτό μεταφράζεται σε πιο προσιτό ελαιόλαδο. Για τους παραγωγούς, όμως, η «επιστροφή στην κανονικότητα» μοιάζει περισσότερο με καθημερινό αγώνα επιβίωσης.
