Άνοια: Το εύκολο κόλπο για να μειώσουμε τον κίνδυνο – Όλοι μπορούμε να το κάνουμε

Άνοια: Το εύκολο κόλπο για να μειώσουμε τον κίνδυνο – Όλοι μπορούμε να το κάνουμε

Μια νέα μελέτη υπογραμμίζει ακόμη έναν κίνδυνο υγείας που απορρέει από την καθιστική ζωή, αυτόν που σχετίζεται με το μυαλό.

Πότε ήταν η τελευταία φορά που σηκωθήκατε και περπατήσατε; Η συμβουλή να σηκώνεστε και να περπατάτε κάθε 20 – 30 λεπτά ή έστω κάθε μία ώρα δεν είναι καινούρια, αλλά διαχρονική και πολύτιμη, όσο απλοϊκή κι αν μοιάζει.

Ο ανθρώπινος οργανισμός δεν είναι προορισμένος να βρίσκεται σε καθιστή ή οριζόντια θέση για μεγάλα χρονικά διαστήματα. Παρ’ όλα αυτά, ο σύγχρονος τρόπος ζωής είναι δομημένος έτσι, ούτως ώστε όλο και περισσότεροι άνθρωποι πέφτουν στην «παγίδα» της καθιστικής ζωής, περνώντας ατελείωτες ώρες καθισμένοι στην καρέκλα του γραφείου τους, στον καναπέ ή το κρεβάτι.

Κι όμως, αυτή η παρατεταμένη αδράνεια μπορεί να επηρεάσει πολλές πτυχές της υγείας, συμπεριλαμβανομένης της γνωστικής λειτουργίας.

Σύμφωνα με τα Κέντρα Ελέγχου και Πρόληψης Νοσημάτων (CDC), περισσότερο από το 60% των ενηλίκων στις ΗΠΑ δεν συμπληρώνουν τη συνιστώμενη διάρκεια σωματικής δραστηριότητας που απαιτείται για βέλτιστη υγεία, ενώ περίπου το 25% των ενηλίκων στις ΗΠΑ χαρακτηρίζεται από αμιγώς καθιστική ζωή, δηλαδή έχει μηδενική σωματική δραστηριότητα.

Η καθιστική ζωή έχει κατά καιρούς συσχετιστεί με διάφορους κινδύνους για την υγεία, συμπεριλαμβανομένης της αυξημένης θνησιμότητας από καρδιακές παθήσεις, διαβήτη, υψηλή αρτηριακή πίεση και καρκίνο του παχέος εντέρου. Ενισχύει, επίσης, τις πιθανότητες εμφάνισης διαταραχών διάθεσης και ψυχικής υγείας, όπως το άγχος και η κατάθλιψη, καθώς και τη διατήρηση πόνων και τραυματισμών, εξαιτίας της κακής υγείας των μυών, των αρθρώσεων και των οστών.

Μια μελέτη του 2023, που δημοσιεύτηκε στο JAMA, προτάσσει και έναν άλλο πιθανό κίνδυνο που απορρέει από την καθιστική ζωή και σχετίζεται με την υγεία του εγκεφάλου. Εξετάζοντας προηγούμενα δεδομένα από σχεδόν 50.000 συμμετέχοντες στη Biobank του Ηνωμένου Βασιλείου, ηλικίας 60 ετών και άνω, οι ερευνητές διαπίστωσαν ότι «για τους ανθρώπους μεγαλύτερης ηλικίας ισχύει ότι, όσο πιο καθιστική ζωή κάνουν, τόσο μεγαλύτερο κίνδυνο άνοιας αντιμετωπίζουν».

Οι συμμετέχοντες, κανένας εκ των οποίων δεν είχε άνοια στην αρχή της μελέτης, φορούσαν επικάρπιες συσκευές καταγραφής κίνησης, ώστε να αξιολογηθεί η καθιστική συμπεριφορά τους, αλλά και τα συνολικά επίπεδα δραστηριότητας. Μετά από μια περίοδο παρακολούθησης 6 ετών, 414 από αυτούς διαγνώστηκαν με άνοια.

Οι ερευνητές παρατήρησαν ότι οι πιθανότητες των συμμετεχόντων να αναπτύξουν άνοια αυξάνονταν εάν περνούσαν συνολικά 10 ώρες κάθε μέρα καθιστοί, χωρίς να επιδίδονται σε κάποια σωματική δραστηριότητα. Στην πραγματικότητα, ο κίνδυνος ανάπτυξης άνοιας αυξανόταν αναλογικά με τον χρόνο καθιστικής ζωής.

Έτσι, όσοι περνούσαν συνολικά 15 ώρες της ημέρας αδρανείς είχαν 3 φορές περισσότερες πιθανότητες να αναπτύξουν άνοια σε σύγκριση με τους πιο ενεργούς συμμετέχοντες. Οι μελετητές τόνισαν ότι δεν έπαιζε ρόλο πόσες φορές την ημέρα κάθονταν οι συμμετέχοντες, αλλά πόσο χρόνο περνούσαν συνολικά όντες σωματικά αδρανείς.

Οι ειδικοί συστήνουν 3 τρόπους για να αυξήσετε τη σωματική σας δραστηριότητα κατά τη διάρκεια της ημέρας:

Προτεινόμενο ΆρθροΕΚΤΑΚΤΟ ΤΩΡΑ ΓΙΑ ΓΙΩΡΓΟ ΜΥΛΩΝΑΚΗ: ΔΥΣΤΥΧΩΣ ΕΤΣΙ ΕΧΟΥΝ ΤΑ ΠΡΑΓΜΑΤΑ…

Μετακινηθείτε περισσότερο με τα πόδια

Παρκάρετε λίγο πιο μακριά το αυτοκίνητο από τον τελικό προορισμό σας, ώστε να εξασφαλίσετε λίγα επιπλέον βήματα. Αντίστοιχα, εάν χρησιμοποιείτε τα μέσα μαζικής μεταφοράς, κατεβείτε στην προηγούμενη στάση και περπατήστε περισσότερο. Προτιμήστε, επιπλέον, τις σκάλες αντί για το ασανσέρ στις μετακινήσεις σας εντός των κτηρίων. Υπάρχουν αμέτρητοι, μικροί, δημιουργικοί τρόποι για να κάνετε τις καθημερινές σας μετακινήσεις λίγο πιο ενεργές.

Κάντε συχνά διαλείμματα για να σηκώνεστε από τη θέση σας

Κάντε πολλά διαλείμματα κατά τη διάρκεια της ημέρας, ειδικά εάν κάνετε καθιστική δουλειά. Περπατήστε λίγο στο διάδρομο, πηγαίνετε για λίγο νερό στην κουζίνα, κάντε διατάσεις στην καρέκλα σας.

Κάνοντας μικρά, τακτικά διαλείμματα, στην πραγματικότητα βοηθάτε και στην αποδοτικότητά σας, διασφαλίζοντας ένα υγιές σώμα, αλλά κι έναν λειτουργικό εγκέφαλο. Μια μελέτη του 2018 διαπίστωσε ότι η περιοδική ανάπαυση κατά τη διάρκεια νοητικά απαιτητικών εργασιών βοήθησε στη μείωση της κόπωσης και της γνωστικής υπερφόρτωσης και ενίσχυσε τη συνολική απόδοση. Τα οφέλη, δε, ήταν ενισχυμένα όταν το διάλειμμα περιλάμβανε και κάποιας μορφής σωματική δραστηριότητα.

Αξιοποιήστε λιγότερες τεχνολογικές διευκολύνσεις

Η τεχνολογία γνωρίζει ραγδαία ανάπτυξη τα τελευταία χρόνια, έχοντας διευκολύνει τη ζωή μας με διάφορους τρόπους.

Αυτό είναι αδιαμφισβήτητα κάτι θετικό, παράλληλα όμως σε πολλές περιπτώσεις έχει μειώσει τη σωματική μας δραστηριότητα, κάνοντας την καθημερινότητά μας ακόμη πιο καθιστική. Για παράδειγμα, μην παραγγέλνετε κάθε φορά τα πράγματα του σούπερ μάρκετ στο σπίτι, πηγαίνετε εσείς.

Ή ορίστε ότι η διαδικτυακή σας παραγγελία θα πάει στο κοντινότερο κατάστημα, ώστε να την παραλάβετε από εκεί. Συναρμολογήστε μόνοι σας το καινούριο έπιπλο, αντί να το παραγγείλετε έτοιμο.

Γενικώς, αν θέλετε να μειώσετε τις ώρες καθιστικής ζωής και τους κινδύνους της, υπάρχουν, πολλά που μπορείτε να κάνετε για να ενισχύσετε την κινητικότητα του σώματος καθημερινά.

Άνοια: Πριν εμφανιστεί την… αποκαλύπτει ο ύπνος – Τα πρώτα σημάδια στον ύπνο, χρόνια πριν τη διάγνωση

Νέα επιστημονικά στοιχεία συνδέουν τις διαταραχές στον ύπνο με αυξημένες πιθανότητες για εκδήλωση άνοιας αρκετά χρόνια αργότερα. Ο αριθμός των ανθρώπων που πάσχουν από άνοια αυξάνεται συνεχώς τα τελευταία χρόνια, με την ασθένεια να χτυπά και ανθρώπους μικρότερων ηλικιών απ’ ό,τι στο παρελθόν. Πλέον, η επιστημονική κοινότητα ασχολείται όλο και πιο επισταμένως με την άνοια και ειδικά με τα μέτρα πρόληψης και τους σημαντικότερους παράγοντες κινδύνου για την ανάπτυξη της νόσου στο μέλλον. Τα πρώτα σημάδια άνοιας μπορούν να αναγνωριστούν όταν κοιμόμαστε Υπάρχουν πολλά που μπορούν να γίνουν για την καταπολέμηση της άνοιας σε μεγάλη ηλικία. Όπως αναφέρει ο γερμανικός ιστότοπος Fuldaer Zeitung, οι συστάσεις κυμαίνονται από μια υγιεινή διατροφή, πλούσια σε φλαβονοειδή, έως την άσκηση, μια ενεργή κοινωνική ζωή και μια ποικιλία από συνήθειες και τροφές που προστατεύουν μακροπρόθεσμα την υγεία του εγκεφάλου. Παρόλο που, σύμφωνα με το ομοσπονδιακό υπουργείο Υγείας της Γερμανίας, δεν υπάρχει επί του παρόντος καμία θεραπεία που να επιβραδύνει ή ακόμα και να θεραπεύει εγκεφαλική βλάβη που σχετίζεται με το Αλτσχάιμερ, ορισμένα φάρμακα μπορούν να μετριάσουν προσωρινά τα συμπτώματα της άνοιας σε ορισμένους ασθενείς. Αυτό καθιστά ακόμη πιο σημαντικό να αναγνωρίζετε τυχόν προειδοποιητικά σήματα όσο το δυνατόν νωρίτερα. Τα πρώτα σημάδια ενδέχεται να εμφανιστούν δεκαετίες πριν από τη διάγνωση. Στην περίπτωση της άνοιας και της νόσου του Πάρκινσον, συχνά η διάγνωση γίνεται μόνο όταν τα συμπτώματα είναι ήδη σοβαρά. Ωστόσο, υπάρχουν πρώιμα προειδοποιητικά σημάδια και για τις δύο ασθένειες. Όταν οι άνθρωποι αναπτύσσουν άνοια, αρχικά μπορεί να υπάρχουν προβλήματα με τη μνήμη, βραχυπρόθεσμη και μακροπρόθεσμη. Με την πάροδο του χρόνου, το περιεχόμενο της μακροπρόθεσμης μνήμης χάνεται. Ως αποτέλεσμα, οι ασθενείς χάνουν σταδιακά ικανότητες και δεξιότητες που έχουν μάθει σε όλη τους τη ζωή. Τα τυπικά συμπτώματα της άνοιας είναι: Σύγχυση και λήθη Απώλεια της όσφρησης Αποπροσανατολισμός Επιθετικότητα και ευερεθιστότητα Κατάθλιψη Αλλαγές προσωπικότητας Παραισθήσεις Γλωσσικά προβλήματα Μειωμένη δραστηριότητα Δυσκολία αντιμετώπισης της καθημερινότητας Σύμφωνα με έκθεση του fr.de, ο εγκέφαλος μπορεί να στείλει διακριτικά σήματα που δείχνουν μια πιθανή ασθένεια πολύ πριν γίνει η διάγνωση της άνοιας. Αυτό είναι, επίσης, το αποτέλεσμα μιας μελέτης από τον Καναδά. Κατά συνέπεια, μια λεγόμενη διαταραχή συμπεριφοράς ύπνου REM αποτελεί ένα προειδοποιητικό σημάδι εγκεφαλικών ασθενειών που μπορεί να εμφανιστούν περίπου 15 χρόνια αργότερα. Σύμφωνα με τη μελέτη, οι άνθρωποι που χτυπούν ή κλωτσάνε συχνά στα όνειρά τους τη νύχτα έχουν 80% έως 100% αυξημένο κίνδυνο να αναπτύξουν μια νευροεκφυλιστική ασθένεια όπως η άνοια ή το Πάρκινσον. Η είδηση της ημέρας Στήνεται λόγω Τουρκίας η «Ασπίδα του Αχιλλέα» στην Ελλάδα Φυσικά, κάθε εφιάλτης δεν αποτελεί σημάδι ασθένειας. Όταν πρόκειται για διαταραχές ύπνου, η τάση για κίνηση εμφανίζεται κατά τη διάρκεια του ύπνου REM. Πρώιμο προειδοποιητικό σήμα: Οι ερευνητές ανακαλύπτουν σημάδια άνοιας στη συμπεριφορά ύπνου Αυτή η φάση ύπνου, που ονομάζεται επίσης παράδοξος ή αποσυγχρονισμένος ύπνος, αντιπροσωπεύει περίπου το ένα τέταρτο του ύπνου μας. Χαρακτηρίζεται, μεταξύ άλλων, από αυξημένη αρτηριακή πίεση, επιταχυνόμενο παλμό και γρήγορες κινήσεις των ματιών όταν τα βλέφαρα είναι κλειστά, ενώ ταυτόχρονα οι μύες είναι χαλαροί. Όταν υπάρχει η διαταραχή ύπνου, η σωματική δραστηριότητα αντιστοιχεί σε ζωντανά όνειρα και το σώμα κινείται τόσο έντονα όσο τα μάτια. Μια άλλη μελέτη, από το Πανεπιστήμιο της Βοστώνης, έδειξε ότι οι βραχυπρόθεσμες φάσεις ύπνου REM αυξάνουν, επίσης, τον κίνδυνο ασθένειας. Επιπλέον, η συνολική διάρκεια του ύπνου έχει, προφανώς, επίδραση στον κίνδυνο εμφάνισης άνοιας. Σύμφωνα με το Alzheimer Research Initiative, ο λόγος γι’ αυτό είναι ορισμένες διεργασίες που συμβαίνουν στον εγκέφαλο, μεταξύ άλλων, όταν κοιμόμαστε. «Ακόμη κι αν η σχέση μεταξύ της χρόνιας έλλειψης ύπνου και της ανάπτυξης ασθενειών όπως το Αλτσχάιμερ δεν είναι ακόμη ακριβώς ξεκάθαρη, τα ερευνητικά αποτελέσματα δείχνουν ότι σημαντικές αναγεννητικές διεργασίες λαμβάνουν χώρα στον εγκέφαλο κατά τη διάρκεια του ύπνου, οι οποίες μπορούν επίσης να προστατεύσουν από την άνοια» επισημαίνεται. Πόσες ώρες ύπνου είναι ιδανικές και τι πρέπει να τρώμε Μία από τις πιο σημαντικές διαδικασίες είναι η απομάκρυνση επιβλαβών ουσιών από τον εγκέφαλο. Αυτό περιλαμβάνει επίσης το β-αμυλοειδές, την πρωτεΐνη που συσσωματώνεται για να σχηματίσει πλάκες στον εγκέφαλο στη νόσο του Αλτσχάιμερ και καταστρέφει τις συνδέσεις μεταξύ των νευρικών κυττάρων. Όταν κοιμόμαστε, ο εγκέφαλος αναλαμβάνει ένα είδος λειτουργίας «καθαρισμού». Η επιστήμη, τώρα, υποθέτει ότι σε άτομα που δεν κοιμούνται αρκετά σε βάθος χρόνου, αυτές οι διαδικασίες διαταράσσονται και «τοξικές πρωτεΐνες» μπορούν να συσσωρευθούν στον εγκέφαλο. Μια μελέτη στο επιστημονικό περιοδικό Nature Communications παρουσίασε στοιχεία για τη σύνδεση μεταξύ ύπνου και κινδύνου άνοιας, αναφέρει το Γερμανικό Ίδρυμα Εγκεφάλου. Για να γίνει αυτό, αξιολογήθηκαν δεδομένα από σχεδόν 8.000 άτομα σε μια περίοδο 25 ετών. Τα αποτελέσματα έδειξαν ότι οι άνθρωποι που κοιμόντουσαν κατά μέσο όρο επτά ώρες τη νύχτα είχαν τα χαμηλότερα ποσοστά άνοιας καθώς γερνούσαν. Ωστόσο, μεταξύ εκείνων που κοιμόντουσαν λιγότερο, το ποσοστό άνοιας ήταν 30% υψηλότερο. Ωστόσο, πρέπει ακόμη να διευκρινιστεί εάν ο ύπνος συνδέεται με την ανάπτυξη της νόσου, τονίζει ο καθηγητής δρ Φρανκ Έρμπγκουθ, πρόεδρος του Γερμανικού Ιδρύματος Εγκεφάλου. Η σύνδεση θα μπορούσε μάλιστα να είναι αντίστροφη, δηλαδή ο λιγότερος ύπνος θα μπορούσε να είναι συνέπεια άνοιας στους συμμετέχοντες που εξετάστηκαν. Ανεξάρτητα από αυτό, θα πρέπει να βεβαιωθείτε ότι έχετε αρκετά ξεκούραστο ύπνο και να αποφύγετε άλλους παράγοντες κινδύνου άνοιας. Εάν συμπεριλάβετε δύο είδη φρούτων στη διατροφή σας όσο πιο συχνά γίνεται, αυτό συμβάλλει επίσης στην υγεία του εγκεφάλου σας και στην προστασία από την άνοια.

Ειδήσεις σήμερα

• ΕΚΤΑΚΤΟ ΤΩΡΑ ΓΙΑ ΓΙΩΡΓΟ ΜΥΛΩΝΑΚΗ: ΔΥΣΤΥΧΩΣ ΕΤΣΙ ΕΧΟΥΝ ΤΑ ΠΡΑΓΜΑΤΑ…
• Διαγνώστηκε με καρκίνο ο Μπέντζαμιν Νετανιάχου: Γιατί καθυστέρησε να το δημοσιοποιήσει
• Γιώργος Μυλωνάκης: Με δάκρυα χαράς οι γιοι του μόλις έμαθαν τα καλά αποτελέσματα ανήμερα της γιορτής του-«Στηρίξτε με» λέει η Τίνα
• Αυτός είναι ο 20χρονος δολοφόνος του Θεόφιλου Χαλυβόπουλου, γιου ανώτατου επιχειρησιακού Ταξίαρχου της ΕΛ.ΑΣ!