Την ώρα που συνεχίζονται οι έρευνες για τα αίτια της τραγωδίας στο εργοστάσιο «Βιολάντα» στα Τρίκαλα που οδήγησε στον θάνατο 5 γυναικών ένα νέο βίντεο βλέπει το φως της δημοσιότητας.
Στο βίντεο του trikalaola φαίνεται ότι έγιναν δύο εκρήξεις. Συγκεκριμένα καταγράφεται από κάμερα ασφαλείας, περίπου 7χλμ από το εργοστάσιο της Βιολάντα, η αρχική έκρηξη και μετά από 6 δευτερόλεπτα εκδηλώνεται μία άλλη δεύτερη έκρηξη – ανάφλεξη όπου δείχνει να είναι παρατεταμένη.
«Μύριζε επί μέρες»: Οι καταγγελίες εργαζομένων στη Βιολάντα
Νέα έκθεση του Τμήματος Εξουδετέρωσης Εκρηκτικών Μηχανισμών της ΕΛ.ΑΣ. που έχει αναλάβει την έρευνα για την έκρηξη και τη φονική πυρκαγιά με τις πέντε νεκρές γυναίκες στο εργοστάσιο «Βιολάντα» στα Τρίκαλα, αποκαλύπτει περαιτέρω στοιχεία για όσα συνέβησαν. Όπως αποκάλυψε και η έρευνα της Πυροσβεστικής, η έκρηξη προκλήθηκε λόγω πολύμηνης διαρροής προπανίουκαι το ερώτημα που κρίνεται απαραίτητο να απαντηθεί είναι ποιοι γνώριζαν την κατάσταση και τι έκαναν για αυτό.
Σοβαρά ερωτήματα εγείρουν οι καταγγελίες εργαζομένων, σύμφωνα με τις οποίες έντονη οσμή προπανίου ήταν αισθητή για ημέρες πριν από την έκρηξη. Οι εργαζόμενοι ισχυρίζονται πως είχαν ενημερώσει τους υπευθύνους, χωρίς – όπως υποστηρίζουν και όπως αποδείχθηκε – να ληφθούν απαραίτητα (ή και καθόλου) μέτρα. Τα στοιχεία αυτά συνάδουν με τα ευρήματα της έκθεσης της Πυροσβεστικής, η οποία κάνει λόγο για εκτεταμένη διαρροή υγραερίου και σοβαρές παραλείψεις στα συστήματα ασφαλείας.
Υψηλή συγκέντρωση προπανίου και στο φρεάτιο – Κλήθηκαν νέα πρόσωπα για κατάθεση
Στην έκθεση που συντάσσουν οι άνδρες του ΤΕΕΜ (Τμήματος Εξουδετέρωσης Εκρηκτικών Μηχανισμών) τις τελευταίες ώρες, απαντάται ένα από τα βασικά ερωτήματα: Γιατί κατήγγειλαν οι εργαζόμενοι έντονη οσμή; Χαρακτηριστικά, μάλιστα, εκτός των άλλων, οι εργαζόμενοι φέρεται να συζητούσαν ότι «βρωμάνε οι τουαλέτες» του εργοστασίου. Ο πυροτεχνουργός και η ομάδα του, με τη χρήση ειδικού οργάνου ανίχνευσης εντόπισαν υψηλή συγκέντρωση προπανίου στο φρεάτιο (όμβρια ύδατα) της εγκατάστασης. Στο σημείο που έσκαψαν οι ερευνητές εντόπισαν και τον αγωγό προπανίου, στο υπόγειο. Αξίζει να σημειωθεί πως στις σωληνώσεις δεν προέκυψε θετική ένδειξη, καθώς το προπάνιο διοχετευόταν στα επιτρεπτά όρια.
Πλέον, αναμένεται η βεντάλια των προσώπων που κατηγορούνται για όσα συνέβησαν στη «Βιολάντα» να ανοίξει και άλλο, καθώς ήδη έχουν κληθεί πρόσωπα που είχαν υπογράψει έγγραφα ασφαλείας. Υπενθυμίζεται ότι ήδη έχουν συλληφθεί και οδηγηθεί στον ανακριτή Τρικάλων στο πλαίσιο της προκαταρκτικής έρευνας, ο ιδιοκτήτης του εργοστασίου Τζιωρτζιώτης, ο τεχνικός ασφαλείας και ο υπεύθυνος βάρδιας. Οι τρεις αφέθησαν ελεύθεροι, όσο διαρκεί η προκαταρκτική έρευνα και κατόπιν αναμένεται να ασκηθούν διώξεις.
Επίσης, έχουν ζητηθεί όλα τα έγγραφα από την περιφέρεια Θεσσαλίας, ενώ η ΔΑΕΕ έχει κατάσχει τους φακέλους της «ΒΙΟΛΑΝΤΑ» από τους υπολογιστές της Πυροσβεστικής.
«Το είχαμε αναφέρει – Δεν έγινε τίποτα»
Εργαζόμενοι στο εργοστάσιο καταθέτουν στις Αρχές και αναφέρουν στα ΜΜΕ ότι για αρκετές ημέρες πριν από το δυστύχημα υπήρχε έντονη μυρωδιά αερίου, η οποία γινόταν αντιληπτή σε χώρους της παραγωγικής διαδικασίας. Όπως αναφέρουν οι ίδιοι, για το γεγονός ενημέρωσαν προϊσταμένους και υπευθύνους, ωστόσο η λειτουργία του εργοστασίου συνεχίστηκε κανονικά.
Οι ίδιες πηγές κάνουν λόγο για ανησυχία μεταξύ του προσωπικού, καθώς η οσμή ήταν επίμονη και επαναλαμβανόμενη, στοιχείο που – όπως επισημαίνουν – παραπέμπει σε συνεχιζόμενη διαρροή και όχι σε μεμονωμένο περιστατικό.
«Υπήρχε και οσμή. Και αυτό δεν είναι τυχαίο. Η βιομηχανία είναι υποχρεωμένη, στο πλαίσιο των μέτρων ασφαλείας, να προσθέτει στο προπάνιο μια χημική ουσία, την αιθυλομερκαπτάνη, η οποία δίνει έντονη και χαρακτηριστική οσμή, ώστε όταν υπάρξει διαρροή να γίνεται άμεσα αντιληπτή», δήλωσε σχετικά στο Newsbomb, ο ενεργειακός επιθεωρητής Μιχάλης Χριστοδουλίδης.
Η αιθυλομερκαπτάνη (ή αιθανοθειόλη) προστίθεται στο προπάνιο και άλλα υγραέρια ως οσμητικό μέσο (τεχνητή οσμή) για λόγους ασφαλείας, καθώς το προπάνιο είναι από τη φύση του άχρωμο και άοσμο. Η χαρακτηριστική μυρωδιά “σάπιου αυγού” επιτρέπει την άμεση ανίχνευση διαρροών, αποτρέποντας κινδύνους πυρκαγιάς ή έκρηξης.
«Το έλεγαν όλοι όσοι δούλευαν εκεί και αυτοί που λένε το αντίθετο το ήξεραν. Από την στιγμή που βρήκαν προπάνιο, βρήκαν τις σωλήνες ότι είχαν τρύπες. Άρα κάτι έφταιγε. Κάτι έμεινε έτσι, χωρίς να διορθωθεί. Το ήξεραν όλοι και οι εργαζόμενοι το ήξεραν και δεν έγινε τίποτα. Όλοι το ξέρανε, απλώς αμελούσαν να φτιάξουν αυτά που έπρεπε», κατήγγειλε η αδελφή της Ελένης Κατσαρού, ενός από τα θύματα του δυστυχήματος.
«Πολλές φορές. Πολλές φορές. Κόβονταν δάχτυλα. Χτυπούσε ο κόσμος. Πήγαιναν με ράμματα στο νοσοκομείο. Γίνονταν πολλά. Δεν υπήρχαν τρόποι ασφαλείας προφανώς. Ήταν άθλιες οι συνθήκες και υπολειτουργούσαν και το συγκεκριμένο βράδυ έλειπε προσωπικό και υπολειτουργούσαν. Κάποιος αρρώστησε. Κάποιος δεν πήγε. Κάποιος είχε ένα άρρωστο παιδί. Άρα η βάρδια υπολειτουργούσε. Καταγγελίες δεν γίνονταν. Εάν έκανες καταγγελία έχανες την δουλειά σου. Αδιαφορούσαν. Το άκουσα και από άλλους εργαζόμενους που ήρθαν στο σπίτι», συμπληρώνει.
Τι δείχνει η έκθεση της Πυροσβεστικής για το προπάνιο
Ιδιαίτερα αποκαλυπτικά είναι τα συμπεράσματα της έκθεσης της Πυροσβεστικής Υπηρεσίας, η οποία περιλαμβάνεται στη δικογραφία. Σύμφωνα με τα ευρήματα, η έκρηξη προκλήθηκε από διαρροή προπανίου από φθαρμένες ή κατεστραμμένες σωληνώσεις, που μετέφεραν το αέριο από τις δεξαμενές προς τις εγκαταστάσεις παραγωγής.
Το προπάνιο, σύμφωνα με την έκθεση, διέρρεε στο έδαφος και συσσωρευόταν σε υπόγειο χώρο του εργοστασίου, δημιουργώντας ένα εξαιρετικά επικίνδυνο μείγμα. Η συγκέντρωση του αερίου φαίνεται πως είχε φτάσει σε κρίσιμα επίπεδα, με αποτέλεσμα να αναφλεγεί από σπινθήρα μηχανικού εξοπλισμού, οδηγώντας στην καταστροφική έκρηξη.
Στο πόρισμα καταγράφονται επίσης και σοβαρές ελλείψεις στα μέτρα ασφαλείας, όπως η απουσία ανιχνευτών αερίου, που θα μπορούσαν να έχουν σημάνει συναγερμό εγκαίρως. Επιπλέον, γίνεται αναφορά σε υπόγειους χώρους που δεν είχαν δηλωθεί στις αρμόδιες αρχές, γεγονός που δυσχέρανε τον έλεγχο και την πρόληψη κινδύνων.
Οι παραλείψεις αυτές, σύμφωνα με αρμόδιες πηγές, ενισχύουν το ενδεχόμενο αμέλειας, καθώς – εφόσον είχαν εφαρμοστεί βασικά πρωτόκολλα ασφαλείας – η διαρροή πιθανότατα, θα μπορούσε να είχε εντοπιστεί νωρίτερα.
Προτεινόμενο Άρθρο
ΝΕΚΡΟΣ ΠΑΣΙΓΝΩΣΤΟΣ ΤΡΑΓΟΥΔΙΣΤΗΣ – ΕΝΤΟΠΙΣΤΗΚΕ ΜΑΧΑΙΡΩΜΕΝΟΣ
Οι εισαγγελικές αρχές εξετάζουν πλέον τυχόν ποινικές ευθύνες για τη διοίκηση του εργοστασίου. Οι καταθέσεις εργαζομένων, σε συνδυασμό με τα τεχνικά ευρήματα της Πυροσβεστικής, θεωρούνται κρίσιμες για τη διερεύνηση του αν η τραγωδία θα μπορούσε να είχε αποφευχθεί.
Στην περίπτωση της μπισκοτοβιομηχανίας «Βιολάντα», η Πυροσβεστική Υπηρεσία ερευνά τυχόν παρατυπίες και παραλείψεις, οι οποίες οδήγησαν στο εργατικό δυστύχημα στο οποίο έχασαν τη ζωή τους οι πέντε εργάτριες.
Αν αποδειχθεί ότι η επιχείρηση φέρει ευθύνη, τότε και οι ποινές αναβαθμίζονται, αλλά και οι ασφαλιστικές εταιρείες ενδέχεται να μην καταβάλουν αποζημιώσεις.
Οι επιχειρήσεις όπως η «Βιολάντα» (βιομηχανίες τροφίμων/μπισκότων) υπόκεινται σε ένα αυστηρό πλαίσιο νομοθεσίας που καλύπτει την ασφάλεια των προϊόντων, τις εγκαταστάσεις και την εργασιακή ασφάλεια. Παράλληλα, οι επιχειρήσεις που χρησιμοποιούν εγκαταστάσεις προπανίου, διέπονται από ακόμα αυστηρότερο νομικό πλαίσιο, και στην περίπτωση της μπισκοτοβιομηχανίας, υπάρχουν «σκιές», με την υπόθεση να βρίσκεται ακόμα στο στάδιο της προανάκρισης.
Την ίδια στιγμή, η κυβέρνηση δια του κυβερνητικού εκπροσώπου, έδωσε απαντήσεις σχετικά με το ποιος φέρει -πέραν της επιχείρησης- την ευθύνη για την εφαρμογή της κείμενης νομοθεσίας, «φωτογραφίζοντας» Περιφέρεια και δήμο Τρικάλων, καθώς και την Πυροσβεστική, ως τις υπηρεσίες που όφειλαν να υποβάλουν σε ενδελεχείς ελέγχους την μπισκοτοβιομηχανία.
Παρακάτω αναφέρονται οι προϋποθέσεις που πρέπει να πληρούνται για την ασφαλή λειτουργία αντίστοιχων εταιρειών, βάσει της ελληνικής νομοθεσίας.
«Ψηλά μπαμπά, να φτάσει στη μαμά μας»: Tα παιδιά της Βάσως που χάθηκε στην Βιολάντα πέταξαν χαρταετό στη μνήμη της μητέρας τους
Βαρύ είναι το κλίμα στα Τρίκαλα μετά τη φονική έκρηξη στο εργοστάσιο Βιολάντα, όπου πέντε εργάτριες έχασαν τη ζωή τους την ώρα της δουλειάς τους.
Ανάμεσά τους και η Βάσω, μητέρα δύο ανήλικων παιδιών, που άφησε πίσω της τον σύζυγό της και μια οικογένεια βυθισμένη στο πένθος
Λίγες ημέρες μετά την τραγωδία, μια εικόνα ήρθε να αποτυπώσει με τον πιο σιωπηλό και ταυτόχρονα συγκλονιστικό τρόπο το μέγεθος της απώλειας. Τα δύο παιδιά ζήτησαν από τον μπαμπά τους να επιστρέψουν στο ίδιο σημείο όπου πέρυσι είχαν πετάξει όλοι μαζί χαρταετό, 15 χιλιόμετρα έξω από τα Τρίκαλα. Αυτή τη φορά, όμως, η μητέρα τους έλειπε.
Στο βίντεο που καταγράφει τη στιγμή, ένας χαρταετός υψώνεται στον ουρανό, κρατημένος από τα χέρια δύο μικρών παιδιών που ζητούν «να φτάσει ψηλά, μέχρι τη μαμά». Η φράση τους, απλή και αυθόρμητη, συμπυκνώνει τον πόνο που δύσκολα περιγράφεται με λέξεις. Με τα μάτια στραμμένα στον ουρανό, παρακολουθούν το πολύχρωμο σχήμα να απομακρύνεται, σαν να επιχειρούν να γεφυρώσουν την απόσταση ανάμεσα στη γη και την απουσία.
Σύμφωνα με ανθρώπους του οικογενειακού περιβάλλοντος, τα παιδιά επέμειναν να κρατήσουν το έθιμο, θέλοντας να τιμήσουν τη μνήμη της μητέρας τους με τον τρόπο που εκείνα γνωρίζουν. Η κίνηση αυτή δεν ήταν απλώς συμβολική· ήταν μια αυθόρμητη ανάγκη να αισθανθούν πως η μαμά τους τα βλέπει, πως ο χαρταετός μπορεί να μεταφέρει ένα μήνυμα αγάπης εκεί ψηλά.
Σύμφωνα με όσα έφερε στο φως η εκπομπή “Αλήθειες με τη Ζήνα” στο Star, ο μικρός Γιαννάκης, μόλις εξήμισι ετών στο σχολείο ρώτησε τι “ατύχημα” ήταν αυτό που πήρε τη μητέρα του. Οι συμμαθητές του του μετέφεραν με σκληρές λεπτομέρειες όσα άκουσαν από τους μεγάλους: για την έκρηξη, για το αέριο, για τις ευθύνες. “Γιατί δε μου τα είπες;” φέρεται να ρώτησε τον πατέρα του.
Η τοπική κοινωνία παραμένει συγκλονισμένη από την τραγωδία. Η απώλεια πέντε εργαζομένων έχει προκαλέσει θλίψη και ερωτήματα, ενώ οι οικογένειες των θυμάτων προσπαθούν να σταθούν όρθιες μέσα σε μια νέα, σκληρή πραγματικότητα. Στην περίπτωση της Βάσως, πίσω από τους αριθμούς και τις ανακοινώσεις, υπάρχει μια οικογένεια που καλείται να συνεχίσει χωρίς τη μητέρα και σύζυγο.
Ο χαρταετός που ανέβαινε αργά στον ουρανό των Τρικάλων δεν ήταν απλώς ένα παιδικό παιχνίδι. Ήταν μια εικόνα που αποτυπώνει το ανθρώπινο πρόσωπο της τραγωδίας. Ήταν η σιωπηλή υπόσχεση δύο παιδιών ότι η μνήμη της μητέρας τους θα παραμείνει ζωντανή. Και ήταν μια υπενθύμιση πως, πίσω από κάθε δυστύχημα, υπάρχουν ζωές που αλλάζουν για πάντα.
Η Βασιλική Σκαμπαρδωνη, μια μητέρα δύο ανήλικων παιδιών, ζούσε στα Τρίκαλα. Συμφωνα με πληροφορίες μέχρι το 2020 εργαζόταν ως κομμώτρια. Στην πορεία τα σχέδια της άλλαξαν και χρειάστηκε να εργαστεί στην Βιολάντα για να σταθεί οικονομικά όρθια η οικογένεια της. Ο σύζυγος της βρίσκεται σε κατάσταση σοκ καθώς έξι χρόνια μετά την απώλεια του πατέρα του, το 2018 μετά από χειρουργική επέμβαση – τότε ο ίδιος είχε βγει σε τηλεοπτική εκπομπή και είχε καταγγείλει γιατρούς – καλείται σήμερα να αντιμετωπίσει το αδιανόητο: Να μεγαλώσει μόνος του τα παιδιά του, χωρίς τη μητέρα τους που ήταν η ψυχή του σπιτιού.
