Μια βαθιά αναμόρφωση στον θεσμό των Ταμείων Επαγγελματικής Ασφάλισης ετοιμάζει το Υπουργείο Εργασίας και Κοινωνικής Ασφάλισης, επιχειρώντας να ενισχύσει ουσιαστικά τον δεύτερο πυλώνα ασφάλισης. Στόχος είναι να καταστεί η λεγόμενη «δεύτερη σύνταξη» πιο προσιτή και πιο ελκυστική για εργαζόμενους και επιχειρήσεις.
Το νέο νομοσχέδιο, που βρίσκεται σε στάδιο επεξεργασίας, φιλοδοξεί να δώσει νέα ώθηση στα Ταμεία Επαγγελματικής Ασφάλισης, έναν θεσμό που μέχρι σήμερα αναπτύσσεται με αργούς ρυθμούς. Η βασική φιλοσοφία είναι να δημιουργηθεί ένα πρόσθετο εισόδημα για τα χρόνια μετά την αποχώρηση από την εργασία.
Σήμερα, με βάση τα δεδομένα της αγοράς, η συμπληρωματική παροχή που μπορεί να προκύψει από συμμετοχή σε ΤΕΑ κυμαίνεται συνήθως από 200 έως 300 ευρώ τον μήνα. Αυτό προϋποθέτει διάρκεια ασφάλισης περίπου 20 έως 25 ετών και σταθερή καταβολή εισφορών.

Το τελικό ποσό δεν είναι προκαθορισμένο, καθώς επηρεάζεται από τη διάρκεια συμμετοχής, το ύψος των εισφορών, την ηλικία συνταξιοδότησης και κυρίως από τις επενδυτικές αποδόσεις. Τα ΤΕΑ λειτουργούν με κεφαλαιοποιητικό σύστημα, δηλαδή οι εισφορές επενδύονται και δημιουργούν ατομικό αποθεματικό.
Η κυβέρνηση συνδέει άμεσα τη μεταρρύθμιση με το αυξανόμενο «συνταξιοδοτικό κενό» που δημιουργούν οι δημογραφικές εξελίξεις. Η γήρανση του πληθυσμού σημαίνει ότι λιγότεροι εργαζόμενοι καλούνται να στηρίξουν περισσότερους συνταξιούχους, αυξάνοντας την πίεση στο δημόσιο σύστημα.
Σε αυτό το περιβάλλον, η ενίσχυση του δεύτερου πυλώνα θεωρείται κρίσιμη για τη διατήρηση ικανοποιητικού επιπέδου διαβίωσης μετά τη συνταξιοδότηση. Η στρατηγική του υπουργείου βασίζεται σε τρεις άξονες: ισχυρότερα φορολογικά κίνητρα, διεύρυνση της πρόσβασης και ενίσχυση της διαφάνειας.
Μεταξύ των βασικών παρεμβάσεων περιλαμβάνεται η δυνατότητα αφαίρεσης των εισφορών από το φορολογητέο εισόδημα, μειώνοντας το φορολογικό βάρος για εργαζόμενους και εργοδότες. Παράλληλα, εξετάζεται μείωση της φορολόγησης στις εφάπαξ παροχές, που σήμερα μπορεί να φτάνει έως και το 20%.
Ιδιαίτερη έμφαση δίνεται στη μείωση του ελάχιστου αριθμού ιδρυτικών μελών για τη δημιουργία νέου ΤΕΑ. Από τα 100 μέλη που απαιτούνται σήμερα, εξετάζεται η μείωση ακόμη και σε 20 ή 50, διευκολύνοντας μικρότερους επαγγελματικούς κλάδους.
Παράλληλα, προωθείται η ενίσχυση πολυεργοδοτικών σχημάτων, ώστε μικρές επιχειρήσεις να μπορούν να συμμετέχουν σε μεγαλύτερα επαγγελματικά ταμεία. Αυτό μειώνει το διοικητικό κόστος και προσφέρει ευρύτερες επενδυτικές επιλογές στους ασφαλισμένους.
Σημαντική αλλαγή αναμένεται και στη μεταφορά ασφαλισμένων μεταξύ διαφορετικών ταμείων ή προγραμμάτων, με στόχο μεγαλύτερη ευελιξία. Προβλέπεται επίσης η δημιουργία ψηφιακής πλατφόρμας ενημέρωσης, όπου οι εργαζόμενοι θα μπορούν να συγκρίνουν παροχές και δικαιώματα.
Σύμφωνα με στοιχεία της Τράπεζα της Ελλάδος για το δεύτερο τρίμηνο του 2025, το συνολικό ενεργητικό των ΤΕΑ ανήλθε σε 2,639 δισεκατομμύρια ευρώ, σημειώνοντας αύξηση περίπου 3,8%. Οι ενεργοί ασφαλισμένοι φτάνουν τους 222.671 εργαζόμενους.
Τα μεγέθη αυτά δείχνουν ότι υπάρχει σημαντικό περιθώριο ανάπτυξης, ειδικά αν ληφθούν υπόψη οι πρακτικές άλλων ευρωπαϊκών χωρών όπου η επαγγελματική ασφάλιση έχει ευρύτερη διείσδυση.
Η συμπληρωματική σύνταξη από τα ΤΕΑ δεν αντικαθιστά την κύρια ή την επικουρική σύνταξη. Αποτελεί ένα επιπλέον αποταμιευτικό εργαλείο που οργανώνεται σε επίπεδο επιχείρησης ή επαγγελματικού κλάδου και λειτουργεί ως οικονομικό «μαξιλάρι» για το μέλλον.
Καθώς οι πιέσεις στο δημόσιο σύστημα αυξάνονται, η «δεύτερη σύνταξη» αποκτά ολοένα και μεγαλύτερη σημασία. Το νέο πλαίσιο φιλοδοξεί να μετατρέψει τα ΤΕΑ από έναν περιορισμένο θεσμό σε βασικό πυλώνα οικονομικής ασφάλειας για τις επόμενες δεκαετίες.
Ανατροπές στις συντάξεις! Χιλιάδες συνταξιούχοι θα δουν αυξήσεις
Μία σειρά ευνοϊκών ρυθμίσεων έρχεται για τους συνταξιούχους, που θα βλέπουν σταδιακά «ζεστό» χρήμα στο λογαριασμό τους.
Στους μεγάλους κερδισμένους αναμένεται να είναι τέσσερις ομάδες. 1,6 εκατ. συνταξιούχοι που θα πάρουν το Νοέμβριο αυξημένη οικονομική ενίσχυση, δικαιούχοι συντάξεων χηρείας (που θα διασωθούν από τις περικοπές), όσοι έχουν προσωπική διαφορά, αλλά και συνταξιούχοι που εργάζονται.
Το τελικό πακέτο των μέτρων για τους συνταξιούχους θα ανακοινωθεί το Σεπτέμβριο, από τον πρωθυπουργό στη Διεθνή Έκθεση Θεσσαλονίκης, λαμβάνοντας, βέβαια, υπόψη και τα δημοσιονομικά δεδομένα.
Να σημειωθεί εδώ πως πρόκειται για μέτρα που θα τρέξουν παράλληλα με την αύξηση που θα δοθεί στις συντάξεις την 1 Ιανουαρίου 2027, η οποία αναμένεται να είναι κοντά στο 3,5% (λαμβάνοντας υπόψη τα μέχρι τώρα δεδομένα από την πορεία του πληθωρισμού και την ανάπτυξη).
Αναλυτικά, τα μέτρα που εξετάζονται, σύμφωνα με πληροφορίες, είναι τα ακόλουθα:
Να δοθεί μία επιπλέον ενίσχυση στο εισόδημα των συνταξιούχων και εναλλακτικά σενάρια είναι στο τραπέζι. Ένα σενάριο είναι το επίδομα που δίνεται κάθε Νοέμβριο στους συνταξιούχους –και το οποίο ήδη αυξήθηκε στα 300 ευρώ– να ενισχυθεί περαιτέρω και, για παράδειγμα, να πάει στα 400 ευρώ. Μία άλλη πρόταση που θα μπορούσε να εξεταστεί, είναι να υπάρξει μία επιπλέον αύξηση στο ποσό των συντάξεων, για να καλυφθούν οι απώλειες στο εισόδημά τους απ’ την πορεία του πληθωρισμού. Με τα μέχρι τώρα δεδομένα, σε 1,6 εκατ. υπολογίζονται οι συνταξιούχοι που το Νοέμβριο θα πάρουν την οικονομική ενίσχυση των 300 ευρώ (οι συνολικοί δικαιούχοι θα είναι 1,87 εκατ.). Θα καλυφθεί δηλαδή το 85% των συνταξιούχων άνω των 65 ετών, ενώ υπενθυμίζεται πως για όσους λαμβάνουν αναπηρική σύνταξη δεν υπάρχει όριο ούτε ηλικιακό ούτε εισοδηματικό. Ουσιαστικά, φέτος οι δικαιούχοι αυξάνονται κατά περίπου 420.000 άτομα. Η αύξηση των δικαιούχων οφείλεται στο γεγονός πως αυξάνεται το όριο οικογενειακού εισοδήματος για τους συνταξιούχους άνω των 65 ετών που εντάσσονται στο μέτρο, από τα 14.000 ευρώ για τον άγαμο στα 25.000 ευρώ, και από τα 26.000 ευρώ για τον έγγαμο στα 35.000 ευρώ. Τα όρια ακίνητης περιουσίας αυξάνονται από 200.000 ευρώ για τον άγαμο στα 300.000 ευρώ, και από 300.000 ευρώ για τον έγγαμο στα 400.000 ευρώ.
Συντάξεις χηρείας. Οριστική λύση έρχεται για τις συντάξεις χηρείας και μπαίνει τέλος στην αγωνία των συνταξιούχων στον ιδιωτικό τομέα. Να σημειωθεί εδώ πως οι δικαιούχοι σύνταξης χηρείας λαμβάνουν για μία τριετία μετά το θάνατο του συνταξιούχου, ποσό ίσο με το 70% της σύνταξης του θανόντος. Με διάταξη, ωστόσο, που έχει ψηφιστεί μετά την τριετία, το ποσό μειώνεται κατά 50%, και ουσιαστικά η σύνταξη χηρείας περιορίζεται από το 70% στο 35% της σύνταξης του θανόντος. Η σχετική περικοπή δεν εφαρμόστηκε μεν στον ιδιωτικό τομέα αλλά εφαρμόστηκε στο δημόσιο, με αποτέλεσμα να υπάρχουν συνταξιούχοι δύο ταχυτήτων. Τώρα στα σκαριά είναι ρύθμιση που θα προβλέπει πως θα παραμείνει το ποσοστό στο 70% της σύνταξης του θανόντος και μετά την τριετία, ώστε να μπει τέλος στην αγωνία περίπου 110.000 συνταξιούχων του ιδιωτικού τομέα. Μάλιστα, το μέτρο αναμένεται να επεκταθεί και στο δημόσιο τομέα, με μεγάλους κερδισμένους περίπου 12.000 συνταξιούχους, καθώς θα δουν αύξηση της σύνταξής τους, ενώ ανοιχτό παραμένει το ενδεχόμενο επιστροφής και αναδρομικών.
Μείωση των εισφορών – κρατήσεων σε κύριες και σε επικουρικές συντάξεις. Το βασικό σενάριο που παραμένει στο τραπέζι είναι οι αλλαγές αυτές να επικεντρώνονται στην εισφορά αλληλεγγύης συνταξιούχων, που επιβάλλεται σε κύριες συντάξεις άνω των 1.400 ευρώ. Σε περίπτωση που αποφασιστεί μια πιο ευνοϊκή κλιμάκωση κερδισμένοι θα βγουν περίπου 450.000 συνταξιούχοι. Παράλληλα, μία άλλη πρόταση που έχει μπει στο τραπέζι είναι η κατάργηση της εισφοράς για τις επικουρικές συντάξεις. Υπενθυμίζεται πως στις επικουρικές συντάξεις εισφορά επιβάλλεται σε ποσά άνω των 300 ευρώ και εκτιμάται πως αγγίζει 150.000 άτομα.
Μια ευνοϊκή διάταξη εξετάζεται για περίπου 250.000 συνταξιούχους που εργάζονται. Υπενθυμίζεται πως από το 2024 –οπότε μπήκε σε εφαρμογή μια ιδιαίτερη θετική διάταξη– έχει καταργηθεί το πέναλτι του 30% στη σύνταξη και προβλέπεται πόρος υπέρ e-ΕΦΚΑ ύψους 10% στον μισθό. Τώρα υπό εξέταση είναι και μία ακόμα ευνοϊκή ρύθμιση, ώστε η προσαύξηση να αποδίδεται σταδιακά και όχι μία και καλή στο τέλος, όταν ο συνταξιούχος σταματά την εργασία του. Για παράδειγμα, ένα σενάριο που έχει πέσει στο τραπέζι είναι αυτό να γίνεται κάθε πενταετία, ωστόσο μένει να φανεί τι τελικά θα κλειδώσει.
Τέλος, να σημειωθεί πως έχει ανακοινωθεί η οριστική κατάργηση της προσωπικής διαφοράς από την 1η Ιανουαρίου 2027.
Στους μεγάλους κερδισμένους είναι περίπου 400.000 συνταξιούχοι, που θα δουν τις αυξήσεις της νέας χρονιάς στον τραπεζικό λογαριασμό τους.
Να σημειωθεί εδώ πως φέτος η προσωπική διαφορά έχει «ψαλιδιστεί», αλλά από την επόμενη χρονιά καταργείται. Ενδεικτικά αναφέρεται το εξής παράδειγμα.
Συνταξιούχος το 2025 είχε κύρια σύνταξη 1.000 ευρώ και προσωπική διαφορά 200 ευρώ.
Ο συγκεκριμένος συνταξιούχος το 2025 είδε το ποσό της αύξησης που ανακοινώθηκε να πηγαίνει για τη μείωση της προσωπικής του διαφοράς.
Το 2026 πήρε μόνο ένα τμήμα αυτής της αύξησης, ωστόσο το 2027 θα πάρει ολόκληρο το ποσό.
*Αναδημοσίευση από τη «Βραδυνή της Κυριακής»
Ο συγκεκριμένος συνταξιούχος το 2025 είδε το ποσό της αύξησης που ανακοινώθηκε να πηγαίνει για τη μείωση της προσωπικής του διαφοράς.
Το 2026 πήρε μόνο ένα τμήμα αυτής της αύξησης, ωστόσο το 2027 θα πάρει ολόκληρο το ποσό.
*Αναδημοσίευση από τη «Βραδυνή της Κυριακής»
- Τα 3 Πιο Εκδικητικά Ζώδια – Δεν Ξεχνούν Εύκολα και Περιμένουν την Κατάλληλη Στιγμή
- Πέθανε φτωχός και ξεχασμένος ο σπουδαίος λαϊκός τραγουδιστής
- Πέρασε ΠΑΣΟΚ, Τσίπρα, Καρυστιανού: Ποιο κόμμα βγαίνει δεύτερο σε νέα δημοσκόπηση στη Θεσσαλονίκη και κάνει την έκπληξη
- Πόσους κύκλους βλέπετε σε αυτή την εικόνα;