Έντονο προβληματισμό αλλά και κύμα αντιδράσεων προκαλεί τις τελευταίες ημέρες η πρακτική της Εθνική Τράπεζα της Ελλάδος να αντικαθιστά τις απλές, δωρεάν χρεωστικές κάρτες πελατών της με μια νέα κάρτα τύπου Dual Mastercard, η οποία συνοδεύεται από ετήσια συνδρομή ύψους 6 ευρώ. Το στοιχείο που πυροδοτεί τη δημόσια συζήτηση δεν είναι μόνο η χρέωση, αλλά κυρίως το γεγονός ότι η αλλαγή φέρεται να γίνεται χωρίς ρητή και προηγούμενη συναίνεση των καταναλωτών.
Σύμφωνα με καταγγελίες πολιτών, η νέα κάρτα αποστέλλεται στο πλαίσιο ανανέωσης παλαιών χρεωστικών που έληγαν, χωρίς να έχει προηγηθεί αίτηση ή αποδοχή νέων όρων. Πολλοί πελάτες δηλώνουν ότι ενημερώθηκαν εκ των υστέρων, μέσω επιστολής, πως η υφιστάμενη Debit Mastercard αντικαθίσταται αυτόματα από την Dual, διατηρώντας μάλιστα τον ίδιο αριθμό κάρτας.
Το θέμα έλαβε γρήγορα πολιτικές διαστάσεις, καθώς έντεκα βουλευτές του ΣΥΡΙΖΑ – Προοδευτική Συμμαχία, με επικεφαλής την Πόπη Τσαπανίδου, κατέθεσαν ερώτηση στη Βουλή. Ζητούν από το Υπουργείο Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών να τοποθετηθεί για τη συγκεκριμένη πρακτική και να εξεταστεί αν απαιτείται παρέμβαση των εποπτικών αρχών.
Η επίμαχη Dual Mastercard παρουσιάζεται ως ένα υβριδικό προϊόν, καθώς συνδυάζει λειτουργίες χρεωστικής και πιστωτικής κάρτας. Ο χρήστης μπορεί, θεωρητικά, να ενεργοποιεί ή να απενεργοποιεί τη δυνατότητα πίστωσης, όμως στην ουσία πρόκειται για ένα προϊόν που ενσωματώνει καταναλωτική πίστη, κάτι που – σύμφωνα με τις καταγγελίες – δεν ζητήθηκε από όλους τους πελάτες.
Η βασική ένσταση δεν αφορά απαραίτητα το αν η κάρτα προσφέρει επιπλέον δυνατότητες, αλλά τον τρόπο διάθεσής της. Όπως επισημαίνουν καταναλωτές, η αντικατάσταση γίνεται αυτόματα, στο πλαίσιο τυπικής ανανέωσης κάρτας, χωρίς ξεκάθαρο «ναι» από την πλευρά τους. Το αποτέλεσμα είναι να βρίσκονται ξαφνικά με ένα προϊόν που φέρει ετήσιο κόστος, ενώ μέχρι πρότινος δεν πλήρωναν τίποτα.
Το ζήτημα της χρέωσης αποτελεί το σημείο όπου κορυφώνεται η δυσαρέσκεια. Σύμφωνα με το επίσημο τιμολόγιο της τράπεζας, η Dual Mastercard συνοδεύεται από ετήσια συνδρομή 6 ευρώ. Έτσι, πελάτες που είχαν συνηθίσει σε δωρεάν χρεωστικές κάρτες, διαπιστώνουν ότι ο λογαριασμός τους επιβαρύνεται χωρίς να έχουν συναινέσει ρητά.
Προτεινόμενο Άρθρο
Τρισευτυχισμένη η Τούνη με τον σύντροφό της: Ανακοίνωσε τα ευχάριστα και όλοι τους εύχονται
Όσοι δεν επιθυμούν τη νέα κάρτα περιγράφουν μια διαδικασία ακύρωσης που κάθε άλλο παρά απλή είναι. Τηλεφωνικές κλήσεις, επισκέψεις σε καταστήματα, αιτήματα επανέκδοσης και καθυστερήσεις συνθέτουν – όπως υποστηρίζουν – έναν κύκλο ταλαιπωρίας για ένα προϊόν που, όπως λένε, δεν ζήτησαν ποτέ.
Η υπόθεση αποκτά ακόμη μεγαλύτερη βαρύτητα αν συνδυαστεί με τα οικονομικά στοιχεία του τραπεζικού κλάδου. Για το εννεάμηνο του 2025, οι τέσσερις συστημικές τράπεζες – Εθνική Τράπεζα της Ελλάδος, Eurobank, Alpha Bank και Τράπεζα Πειραιώς – ανακοίνωσαν συνολικά κέρδη 3,56 δισ. ευρώ, με τις εκτιμήσεις για το σύνολο της χρονιάς να πλησιάζουν τα 5 δισ. ευρώ.
Την ίδια στιγμή, οι τράπεζες επεκτείνουν ή καθιερώνουν μηνιαίες χρεώσεις διατήρησης λογαριασμών, που κυμαίνονται από 0,60 έως 0,80 ευρώ, δημιουργώντας την αίσθηση ότι το τραπεζικό κόστος μετακυλίεται σταδιακά στους απλούς καταθέτες.
Οι βουλευτές που έφεραν το θέμα στη Βουλή κάνουν λόγο για πρακτικές που ενδέχεται να παραβιάζουν βασικές αρχές διαφάνειας και ενημερωμένης συγκατάθεσης, όπως αυτές προβλέπονται από το εθνικό και ευρωπαϊκό δίκαιο προστασίας καταναλωτών. Θέτουν, μάλιστα, το ερώτημα αν είναι νόμιμο να εκδίδεται προϊόν με πιστωτικό χαρακτήρα και οικονομική επιβάρυνση χωρίς προηγούμενο «opt-in».
Παράλληλα, ζητούν να εξεταστεί αν το Υπουργείο προτίθεται να καλέσει την Τράπεζα της Ελλάδος να διερευνήσει τη συγκεκριμένη πρακτική και να διαπιστώσει αν παραβιάζονται οι κανόνες που διέπουν τη σχέση τραπεζών και πελατών.
